Lasy Państwowe
Logo Encyklopedii Leśnej

Dział

Pielęgnowanie drzew

Ilość znalezionych haseł: 191

Pielęgnowanie drzew

obniżenie drzewa

(Arborystyka, pielęgnowanie drzew), obniżenie wysokości drzewa wiąże się z wykonaniem silnych cięć w wierzchołkowej części drzewa. Cięciu podlegają gałęzie grube i bardzo grube, a wybór miejsca cięcia powinien uwzględnić konieczność pozostawienia bocznej gałęzi poniżej płaszczyzny cięcia. Zasadniczym celem dużej redukcji korony jest odciążenie drzewa i poprawa jego parametrów statycznych. Tak radykalne cięcie powinno być wykonywane z dużą starannością, w minimalnym rozmiarze wskazanym w obliczeniach statyki drzewa. Usunięcie górnej części drzewa skutkuje koniecznością wykonania prac również w częściach brzegowych koron, przez co zaburza się charakterystyczną dla wielu gatunków strukturę korony. Odsłanianie środkowych partii korony pozbawia drzewo najsilniej ulistnionej (produkcyjnej) jego części oraz zmienia uwarunkowania świetlne i zaburza właściwą gospodarkę asymilatami. Drzewa o pokroju wrzecionowatym można obniżyć w większym stopniu w porównaniu z drzewami o koronach rozłożystych z uwagi na zbyt duże straty objętości i masy. Maksymalna redukcja wysokości powinna wynieść ok. 1/3 wysokości dla drzew o pokroju wrzecionowatym i ok. 1/4 dla drzew o pokroju kulistym. Obniżenie wysokości drzewa jest jednym z najefektywniejszych sposobów poprawienia parametrów statyki drzew. W zależności od gatunku i pokroju, redukcja wysokości korony: o 2 m zwiększa współczynnik wytrzymałości pnia do 50%, o 4 m zwiększa współczynnik wytrzymałości pnia do 70%, o 6 m zwiększa współczynnik wytrzymałości pnia od 120% do 220%.

Zobacz więcej...

Pielęgnowanie drzew

ocena zdrowotności drzew na podstawie wskazań tomografu

(Arborystyka, pielęgnowanie drzew), badanie stanu zdrowotnego drzewa prowadzone przy zastosowaniu tomografów dźwiękowych polega na analizie różnicowania się prędkości dźwięków rozchodzących się w poprzek pnia pomiędzy czujnikami rozmieszczonymi wokół pnia drzewa, na jednym lub kilku poziomach. Wykorzystywane jest zjawisko rozchodzenia się dźwięku w pniach drzew z różną prędkością, w zależności od gęstości drewna. W drewnie zdrowym prędkość rozchodzenia się dźwięku jest najwyższa, niższa w strefie zgnilizny twardej, natomiast najniższa w obrębie zgnilizny miękkiej i w pobliżu ubytków wgłębnych całkowitych. Tomografy dźwiękowe mierzą czas przepływu impulsu dźwiękowego w drewnie i na tej podstawie system komputerowy generuje obraz stanu drewna wewnątrz pnia w postaci barwnej mapy, na której czerwone pola pokazują rozkładane przez grzyby partie drewna, natomiast zielone wskazują strefy zdrowe. Możliwe jest dowolne nasycanie barwami obrazu pnia, przez co strefy o mniejszej wytrzymałości są wyraźniej widoczne. Wprawdzie tomograf ujawnia strukturę drewna pnia na określonym poziomie, jednak przy zastosowaniu tomografu działającego w systemie 3D program uśrednia obraz pomiędzy kilkoma analizowanymi poziomami i w ten sposób uzyskuje się trójwymiarową wizualizację ubytków wgłębnych. Aby uzyskać wiarygodne wyniki skanowania trójwymiarowego, do pomiaru należy użyć co najmniej 16 czujników. Graf 3D tworzy dwa niezależne przekroje osiowe i trzy przekroje poprzeczne. Pozycja tych przekrojów może być zmieniana – obracana i przesuwana w obrębie badanego fragmentu drzewa. Mapa ubytków wgłębnych uzyskiwana w tomografie pokazuje jedynie różnicowanie się struktury pnia na przekroju poprzecznym natomiast nie wskazuje, jaki jest poziom wytrzymałości poszczególnych stref. Wprawdzie system wskazuje ogólny poziom obniżonej wytrzymałości pnia, jednak wartość tę należy przyjąć jedynie jako orientacyjny wskaźnik, bowiem kompleksowe analizy statyki drzewa powinny objąć również cechy gatunkowe drzewa i parametry jego budowy morfologicznej. Tomografy dźwiękowe mogą być również stosowane do badania zasięgu korzeni szkieletowych drzew. W takim przypadku analizowana jest prędkość rozchodzenia się dźwięku pomiędzy pniem drzewa i czujnikiem ustawionym w różnych miejscach w pobliżu drzewa.

Zobacz więcej...

Pielęgnowanie drzew

ocena żywotności drzew na podstawie zmian przewodności elektrycznej (Shigometr)

(Arborystyka, pielęgnowanie drzew), w metodzie oceny żywotności drzewa na podstawie zmian przewodności elektrycznej rejestruje się wartość oporu elektrycznego strefy kambialnej pnia drzewa. W urządzeniu rejestrowane są zmiany oporu prądu zmiennego przepływającego pomiędzy elektrodami wbitymi w pień drzewa do głębokości strefy kambium lub w głębszych strefach pnia. Wskazania urządzenia określają względny poziom żywotności, ponieważ są uzależnione od temperatury i wilgotności. Konieczne są wobec powyższego powtórzenia pomiarów. Infekcje grzybowe w żywych tkankach drzewa zwiększają zawartość kationów Mn, Mg, Ca, K. Większa koncentracja jonów zmniejsza opór elektryczny i jego zmiany są parametrem przyjętym jako względna miara siły żywotnej drzewa. Pierwsze urządzenia do przeprowadzania takich pomiarów skonstruowano w USA już w latach 70. XX w. Urządzenia pierwszej generacji – Shigometry – skonstruowane przez A.L. Shigo zastąpiły później Conditiometer AS-1 czy Mervit. Początkowo opisana metodyka była stosowana do oceny stanu zdrowotnego drzew, czyli do szacowania zasięgu ubytków wgłębnych ze zgnilizną drewna. Wykorzystanie opisanych metodyk do oceny żywotności drzew jest trudne ze względu na to, że o przewodności elektrycznej w strefie kambialnej decyduje nie tylko sąsiedztwo zgnilizn, ale również uwodnienie (większa żywotność) lub przesuszenie (mniejsza żywotność) tkanek drzew.

Zobacz więcej...

Pielęgnowanie drzew

odciągi i podwieszenia

(Arborystyka, pielęgnowanie drzew), odciągi są wiązaniami elastycznymi montowanymi na drzewie i zakotwionymi w fundamencie lub kątowniku posadowionym w gruncie, ewentualnie w ścianach budowli. Odciągi są zalecane w sytuacji, gdy nie są zachowane parametry statyczne całego drzewa, przy wyłamaniu części korony lub przechyleniu pnia (naderwaniu systemu korzeniowego) i braku możliwości wykonania korygujących cięć technicznych. Głębokość posadowienia fundamentu i jego masa powinny zapewniać stabilność układu przenoszącego ciężar całego drzewa. Siłę, z jaką drzewo działa na podpory, można oszacować na podstawie ciężaru właściwego drewna. Miąższość odciąganego drzewa określa się na podstawie jego pierśnicy i wysokości z Tabel Miąższości Drzew Stojących. Miejsce mocowania liny na pniu drzewa powinno być wybrane powyżej położenia jego środka ciężkości, lecz nie wyżej niż do ok. 2/3 wysokości całego drzewa. W szczególnie trudnych warunkach, na stanowiskach narażonych na gwałtowne i zmienne uderzenia wiatru, należy stosować dwa odciągi ustawione względem siebie pod kątem ok. 60°. Stosowane kiedyś przewierty oraz zakładanie śrub przechodzących przez pień i elastycznie połączonych z elementem utrzymującym drzewo należy uznać za niepożądane z uwagi na ograniczanie ruchów drzewa i jego ranienie w sąsiedztwie śruby. Mocowanie liny na drzewie prowadzone jest podobnie jak w przypadku statycznych wiązań elastycznych. W sytuacji braku możliwości poprowadzenia odciągu do fragmentu korony stosuje się elastyczne podwieszenia poprowadzone od konstrukcji wzniesionej nad drzewem do zagrożonych części drzewa. Sposób wykonania podwieszenia jest analogiczny jak w przypadku wiązań elastycznych.

Zobacz więcej...
Kontakt

Szybki kontakt