Lasy Państwowe
Logo Encyklopedii Leśnej

Dział

Podstawowe pojęcia z zakresu ekologii

Ilość znalezionych haseł: 286

Podstawowe pojęcia z zakresu ekologii

czynniki ekologiczne

(ekologia lasu, podstawowe pojęcia z zakresu ekologii), czynniki środowiskowe [gr. oíkos = dom, domostwo + lógos = nauka], wszystkie warunki bytowania organizmów mające bezpośredni lub pośredni wpływ na ich wzrost, rozwój, aktywność życiową i metabolizm. Są to zarówno elementy ożywione (czynniki biotyczne), jak i nieożywione (czynniki abiotyczne) ich środowiska życia, a także czynniki antropogeniczne. Te same warunki danego środowiska działają niejednakowo w stosunku do różnych gatunków, a nawet oddziałują nierównomiernie na ten sam organizm w różnych okresach jego życia. Wśród czynników ekologicznych wyróżniamy czynniki niezbędne, bez których dany organizm nie może istnieć lub odbyć pełnego cyklu swojego rozwoju. Dla roślin zielonych jest to np. dostępność tlenu, dwutlenku węgla, energii słonecznej, wody, ciepła i soli mineralnych, a dla zwierząt – tlen, składniki organiczne i woda. Inne czynniki ekologiczne nie są nieodzowne dla życia i rozwoju organizmów, ale ich obecność i natężenie nie pozostaje bez wpływu. Zaliczamy do nich np. wiatr, rozrzedzenie powietrza oraz czynniki antropogeniczne (np. gazy spalinowe, środki ochrony roślin). Czynniki ekologiczne działają kompleksowo. Znaczenie każdego z nich zmienia się w zależności od zespołu czynników, które mu towarzyszą. Istnieje też współzależność – zmiana jednego pociąga za sobą zmianę innych czynników. Organizmy przystosowują się zwykle do całego zespołu warunków ekologicznych panujących w ich środowisku.

Zobacz więcej...

Podstawowe pojęcia z zakresu ekologii

dekompozycja

(ekologia lasu, podstawowe pojęcia z zakresu ekologii), dekompozycja jest przejawem oddychania organizmów w ekosystemach, rozkład wielkocząsteczkowych związków organicznych, wyprodukowanych przez organi¬zmy samożywne, na proste związki nieorganiczne: dwutlenek węgla, wodę, jony wodorowe, aniony i kationy, z uwolnieniem energii cieplnej, z udziałem tlenu. Dekompozycje realizują wszystkie organizmy żywe. Rośliny dekomponują połowę zsyntetyzowanych przez siebie związków organicznych, konsumenci i destruenci doprowadzają do formy mineralnej większość pobranej z otoczenia materii organicznej. Częściowa, powolna dekompozycja dokonuje się również bez udziału organizmów żywych, pod wpływem działania tlenu atmosferycznego; pożary lasów i stepów również są formą dekompozycji biomasy. Ostatecznej dekompozycji największej części materii organicznej wyprodukowanej w biosferze dokonują destruenci, czyli organizmy odżywiające się martwą materią organiczną i dokonujące jej częściowej lub ostatecznej mineralizacji. Dekompozycja jest procesem wieloetapowym, nie zawsze doprowadzającym do pełnej mineralizacji. Produktami niepełnego rozkładu materii organicznej są m.in. kwasy humusowe, w wodach także wolne cukry i lipidy. Na lądach produkty niepełnego rozkładu materii organicznej wchodzą w skład gleby jako próchnica (humus), w oceanach i głębokich jeziorach większość zdegradowanej materii organicznej pozostaje w formie rozpuszczonej, zawiesina osadza się na dnie, gdzie w warunkach beztlenowych tworzy się tzw. sapropel.

Zobacz więcej...
Kontakt

Szybki kontakt