Dział
Gleba jako fizyczne i chemiczne środowisko życia
Ilość znalezionych haseł: 186
(Gleboznawstwo leśne), suma biogennych kationów zasadowych i najistotniejszych składników gleby wpływających na ich stan, czyli uziarnienie, kwasowość i zawartość azotu ściśle związaną z rozkładem materii organicznej. Są to składniki gleby niezbędne do tworzenia podstawowych warunków życia roślin. Z tego względu wszystkie te składniki, zostały wyselekcjonowane i przyjęte do obliczania → SIG, Siedliskowy Indeks Glebowy. Na przykładzie bazy danych gleb z całej Polski w Katedrze Gleboznawstwa Leśnego Uniwersytetu Rolniczego stwierdzono, że podtypy gleb w lasach nie są jednostkami jednolitymi o wyrównanych właściwościach. Zarówno bliższa analiza właściwości gleb, jak również wskaźnikowa funkcja naturalnej roślinności w lasach, wyraźnie sugerują możliwość i potrzebę wydzielania kolejnej jednostki w obrębie każdego podtypu gleby, to jest → troficzna odmiana podtypu gleby. Obecnie troficzne odmiany podtypu gleb w lasach diagnozuje się według właściwości gleb ujętych w indeks → SIG. Metoda obliczania SIG jest obiektywnym narzędziem do obliczania indeksu reprezentującego → trofizm gleby, wraz z jego interpretacją wyjaśnioną hasłem: → troficzna odmiana. Pozwala to waloryzować pedony jako: → dystroficzna gleba leśna, → oligotroficzna gleba leśna, → mezotroficzna gleba leśna i → eutroficzna gleba leśna.
Zobacz więcej...
(Gleboznawstwo leśne), sposób ułożenia względem siebie elementarnych ziaren i agregatów tworzących fazę stałą oraz charakter powstających w tych warunkach przestworów wolnych. Wyróżnia się następujące typy układów w glebach:
(1) luźny – ziarna glebowe są niezwiązane i luźno ułożone, co jest typowe dla piasków luźnych, żwirów, a także zmurszałych utworów organicznych,
(2) pulchny – większość elementów jest w formie agregatów gruzełkowych ułożonych bez sprasowania, co jest typowe dla poziomów próchniczych żyznych gleb w lasach, a także poziomów próchnicznych gleb uprawnych. Układ pulchny stwarza optymalne warunki powietrzno-wilgotnościowe dla wzrostu roślin, charakteryzuje najlepsze, sprawne siedliska leśne.
(3) zwięzły - agregaty pryzmatyczne szczelnie przylegaja do siebie, pozostawiając niewielkie przestrzenie porów powietrznych, ten układ jest typowy dla poziomów próchnicznych cięższych gleb wytworzonych z glin średnich, utworów pyłowo-ilastych; układ zwięzły charakteryzuje zasobne siedliska leśne, a także głębsze poziomy gleb lekkich,
(4) zbity - masa glebowa jest bezstrukturalna, a ziarna glebowe szczelnie przylegają do siebie nie pozostawiając miejsca na pory powietrzne, ten typ układu jest wyjątkowo niekorzystny dla korzeni roślin, występuje w glebach gliniastych i ilastych ciężkich i bardzo ciężkich, szczególnie w poziomach głębszych.
Zobacz więcej...
(Gleboznawstwo leśne), proces, w którym → rola jest poddawana zabiegom pielęgnacyjnym wykonywanymi narzędziami i maszynami uprawowymi w celu nadania glebie właściwości zbliżonych do optymalnych dla roślin uprawnych. Optymalne warunki glebowe to struktury agregatowe, korzystne właściwości wodne, powietrzne, cieplne, biologiczne, dobra zasobność w składniki pokarmowe oraz właściwy odczyn. Te właściwości gleba uzyskuje przez wykonywanie różnych zabiegów agrotechnicznych, do których należą: uprawa roli, nawożenie, siew i sadzenie, nawadnianie, pielęgnowanie, ochrona roślin, zbiór plonów. Definicja dotyczy gleb uprawnych, ale w obszarze leśnictwa obejmuje ona gleby na tradycyjnych szkółkach leśnych. Uprawą gleby w lasach jest jej przygotowanie do odnowienia drzewostanu. Czynności te dzielą się na przygotowanie terenu i przygotowanie samej gleby. Przygotowanie terenu to prace wodno-melioracyjne i prace agro-, fito- i zoomelioracyjne. Przygotowanie gleby do odnawiania lasu obejmuje sposób mechaniczny pełny i częściowy oraz ręczny pełny i częściowy. Przygotowanie mechaniczne pełne to: płytka orka, średnia orka i głęboka orka. Przygotowanie mechaniczne częściowe obejmuje: bruzdy, bruzdy ze spulchnieniem ich dna, bruzdy z dnem wywyższonym z jednej strony, rabaty, rabatowałki, wałki, kopczyki, talerze wywyższone, talerze, zagony. Ręczne częściowe przygotowanie gleby do odnowienia lasu to: darte pasy, kopczyki, talerze wywyższone, talerze, placówki, tarasy, regulówki.
Zobacz więcej...
(Gleboznawstwo leśne), wapń (Ca) to → pierwiastek chemiczny z grupy metali ziem alkalicznych, barwy srebrzystobiałej. Na powietrzu szybko pokrywa się warstwą tlenku CaO, musi więc być przechowywany w nafcie, podobnie jak sód i potas. Metaliczny wapń ma twardość zbliżoną do ołowiu, można kroić go nożem, jednak dodany do innych miękkich metali znacznie zwiększa ich twardość. Wapń wchodzi w skład kości oraz niektórych rodzajów ścian komórkowych. Występuje w minerałach i skałach jak: kalcyt, aragonit, marmury, kreda, wapienie, gips, anhydryt, dolomit, fluoryt, apatyt oraz wiele krzemianów, które są pierwotnym źródłem wapnia w glebach. W glebach występuje jako podstawowy → makroelement, łatwo ulega → ługowaniu z gleby. Jego zawartość w glebach jest bardzo zróżnicowana, od kilku mg x kg-1 w arenosolach do około 10 000 mg x kg-1 w rędzinach (forma rozpuszczalna w octanie amonu). Zawartość wapnia w bardzo różnorodnych glebach Polski, oraz jego zmienność w profilach glebowych prezentuje → Atlas gleb leśnych Polski.
Zobacz więcej...
(Gleboznawstwo leśne), wapno, to materiały zawierające dużo wapnia. Najczęściej w handlu występuje wapno palone (tlenek wapnia, CaO) i wapno gaszone (wodorotlenek wapnia, Ca(OH)2). Wapno palone ma szerokie zastosowanie w budownictwie, w metalurgii, w przemyśle szklarskim i ceramicznym. Jest używany jako środek owadobójczy i bakteriobójczy, jako nawóz sztuczny w poprawie właściwości gleb. Wodorotlenek wapnia, zwany wapnem gaszonym, stosowany jest do odkwaszania gleb, w przemyśle chemicznym i farmaceutycznym, w budownictwie do przygotowania zaprawy murarskiej i malowania ścian. Wapno nawozowe to różne gatunki wapna, jak węglany, tlenki, wodorotlenki, także naturalne osady wapienne (wapno łąkowe), również wapno defekacyjne stosowane jest do odkwaszania gleby, poprawy jej struktury oraz do poprawy zaopatrzenia roślin w wapń. Dawka wapna zależy od stanu kwasowości gleby, jej uziarnienia i uprawianych roślin. W lasach takie zabiegi stosuje się wyjątkowo na zdegradowanych powierzchniach, natomiast często – na szkółkach leśnych.
Zobacz więcej...
(Gleboznawstwo leśne), warstwa utworów skalnych zdolnych do gromadzenia i transportowania wody. Charakteryzuje się dużym współczynnikiem filtracji wody. Najczęściej są to pokłady utworów lekkich, jak: → piaski i → żwiry, a także warstwowane utwory skalne lite z drożnymi szczelinami. Warstwa wodonośna jest podścielona warstwami nieprzepuszczalnymi lub trudno przepuszczalnymi dla wody. Występowanie warstw wodonośnych bezpośrednio pod powierzchnią terenu, powoduje → zabagnienie, gdzie z czasem wytwarza się → bagno i mokradło. Wychodnia warstwy wodonośnej na powierzchnię terenu sprawia, że powstaje → źródło, → wyciek, → wywierzysko, → wysięk, → młaka lub zbiornik wody.
Zobacz więcej...
(Gleboznawstwo leśne), węglany to sole anionu CO32− z metalami – Ca, Mg, Fe, Cu, K, Na i wiele innych. Znane są też wodorowęglany, zawierające anion HCO3− łatwo rozpuszczalne w wodzie i wypłukiwane z gleby. Źródłem węglanów w glebie są minerały i skały: → kalcyt, aragonit, → marmury, → kreda, → wapienie, → gips, anhydryt, → dolomit i inne. Węglany są dość rozpowszechnione w przyrodzie, odgrywają również dużą rolę w gospodarce człowieka, np. w przemyśle chemicznym oraz w budownictwie. Węglan wapnia jest powszechnie znanym środkiem do wapnowania gleby. Obecność węglanów w glebie jest bardzo korzystna dla jej właściwości, które działają odkwaszająco, strukturotwórczo i wzmagają aktywność biologiczną. Utrata węglanów, nazywana odwapnieniem gleb, jest pierwszym krokiem pogorszenia ich właściwości i początkiem degradacji.
Zobacz więcej...
« 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 »
Wszystkich stron: 13
