S
Ilość znalezionych haseł: 1390
(Gleboznawstwo leśne), Boksyt to skała osadowa chemiczna stanowiąca mieszaninę wodorotlenków glinu, z domieszkami tlenków i wodorotlenków żelaza, kwarcu, kaolinitu, węglanów. Stanowi utwór rezydualny wietrzenia laterytowego i alitowego skał bogatych w krzemionkę (np. granit, syenit) w klimacie gorącym i wilgotnym. W Polsce został stwierdzony w okolicach Nowej Słupii w Górach Świętokrzyskich oraz koło Nowej Rudy w Sudetach. Stanowi główną i bardzo ważną rudę glinu.
Lateryt to skała osadowa chemiczna zbudowana z wodorotlenków glinu z dodatkiem wodorotlenków żelaza (goethytu i hematytu), czasem też kwarcu. Barwę ma najczęściej brunatnoczerwoną, czasem czerwoną, brunatną lub żółtą. Posiada strukturę pelitową lub aleurytową. Występuje powszechnie w Afryce i innych obszarach tropikalnych i subtropikalnych. W Polsce występuje sporadycznie jako pozostałość z trzeciorzędowego klimatu. Lateryty, w zależności od składu chemicznego, mogą być rudą glinu, żelaza, niklu, kobaltu i manganu. W krajach strefy ciepłej i gorącej odgrywa bardzo istotną rolę glebotwórczą, z którego powstają laterytowe gleby.
Ality, to skały osadowe zbudowane główne z wodorotlenków glinu oraz żelaza. Prawie całkowicie pozbawione krzemionki. Powstają na skutek wietrzenia chemicznego skał w klimacie gorącym. Do alitów należą opisane wyżej boksyt i lateryt.
Zobacz więcej...
(Gleboznawstwo leśne), produktami krystalizacji magmy są skały magmowe głębinowe, a zastygania lawy - skały magmowe wylewne. W wyniku powolnej krystalizacji magmy w warunkach wysokiego ciśnienia i wysokiej temperatury w głębi skorupy ziemskiej następuje całkowita krystalizacja magmy i powstanie skał magmowych głębinowych o strukturze pełnokrystalicznej. W niniejszej encyklopedii zaprezentowano przykładowe skały magmowe głębinowe:
→ granit, → syenit, → dioryt, → gabro i gabro oliwinowe.
Zastyganie lawy częściowo już wykrystalizowanej lub nie, prowadzi do powstania skał magmowych wylewnych o strukturze porfirowej lub szklistej. W niniejszej encyklopedii zaprezentowano przykładowe skały magmowe wylewne:
→ porfir, → trachit, → andezyt, → diabaz, → melafir, → bazalt i bazalt oliwinowy, a także szkliwa wulkaniczne jak pumeks, smołowiec i obsydian. Zwietrzałe skały magmowe stanowią ważny składnik budujący gleby. Przydatność glebotwórcza skał magmowych zależy od zawartości w nich krzemionki (SiO2), która dzieli je na kwaśne (zawierają powyżej 65% SiO2 i są jasne), obojętne (zawierają od 65 do 53% SiO2 i zawierają zbliżoną zawartość minerałów jasnych i ciemnych), zasadowe (zawieraj od 53 do około 40 %SiO2 i są ciemne lub czarne) i ultrazasadowe (zawierają poniżej 40% SiO2 i są czarne). Wraz ze spadkiem zawartości krzemionki, rośnie w skale zawartość innych pierwiastków co czyni je potencjalnie lepszymi glebotwórczo.
Zobacz więcej...
(Gleboznawstwo leśne), metamorfizm to zespół procesów, przebiegających głęboko w skorupie ziemskiej, przeobrażających dowolne skały już istniejące (magmowe, osadowe i metamorficzne). Prowadzi to do przebudowy skały widocznej w zmianie struktur, tekstur, składu mineralogicznego, składu chemicznego. Czynnikami metamorfozy są wysoka temperatura i wysokie ciśnienie, a produktami procesów metamorficznych są skały metamorficzne (s.m.). Skały metamorficzne wykazują budowę krystaliczną i skład minerałów zależny od skały wyjściowej. W niniejszej encyklopedii przedstawiono wybrane s.m. mające szersze znaczenie przyrodnicze i gleboznawcze w Polsce: → gnejsy, → amfibolity, → marmur, → łupki krystaliczne.
Zobacz więcej...
(Gleboznawstwo leśne), skały osadowe powstające poprzez wytrącanie różnych substancji z roztworów wodnych. Do skał posiadających znaczenie glebotwórcze należą: ewaporaty reprezentowane przez → gips, anhydryt → sól kamienna, → wapienie, → dolomit, → krzemienie, → fosforyty, a także → sole potasowo-magnezowe (kizeryt, karnalit, kainit, langbajnit) i → skały glinowo-żelaziste (boksyty i lateryty (ality), ruda łąkowa). Przydatność glebotwórcza tych skał jest zróżnicowana. Duże znaczenie glebotwórcze mają wapienie i dolomity jako podłoże rędzin, natomiast skały solne są głownie surowcem do produkcji nawozów mineralnych. Do skał osadowych chemicznych zalicza się również skały węglowe jak torf, węgiel kamienny i brunatny, gaz ziemny, ropę naftową, asfalt. Z wymienionych duże znaczenie glebotwórcze posiada torf, a pozostałe są surowcami głównie energetycznymi o dużym znaczeniu dla gospodarki każdego kraju.
Zobacz więcej...
(Gleboznawstwo leśne), skały osadowe klastyczne lite są skałami osadowymi, zwanymi też okruchowymi, które składają się z nagromadzonych okruchów minerałów i skał różnej genezy. Początkowo stanowią luźną skałę osadową klastyczną, która ulega cementacji przez naturalne → spoiwo i staje się litą skałą osadową klastyczną. Spoiwem może być: krzemionka, węglany, związki żelaza i glinu, minerały ilaste, gips, mieszanina wymienionych, a także inne substancje wiążące występujące w naturalnym środowisku sedymentacyjnym. Spoiwo odgrywa ważną rolę w glebotwórczej ocenie skał klastycznych, decydując o ich podatności na wietrzenie. Także po zwietrzeniu skały spoiwo pozostaje w środowisku tworząc zwietrzelinę, z której powstaje gleba. Encyklopedia leśna, dział gleboznawstwo leśne, prezentuje wybrane skały osadowe klastyczne: → psefity (druzgoty), → psamity (zlepieńce, piaskowce, kwarcyty, arkozy, szarogłazy), → aleuryty (less, utwory lessowate, utwory pyłowe wodnej genezy, mułki, mułowce), → pelity (iłowce, iły łupkowe i łupki ilaste).
Zobacz więcej...
« 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 »
Wszystkich stron: 93