Lasy Państwowe
Logo Encyklopedii Leśnej
S
Ilość znalezionych haseł: 1390

Elementy mineralogii, petrografii, geologii historycznej, geomorfologii

skały glinowo-żelaziste (boksyty, lateryty, ality)

(Gleboznawstwo leśne), Boksyt to skała osadowa chemiczna stanowiąca mieszaninę wodorotlenków glinu, z domieszkami tlenków i wodorotlenków żelaza, kwarcu, kaolinitu, węglanów. Stanowi utwór rezydualny wietrzenia laterytowego i alitowego skał bogatych w krzemionkę (np. granit, syenit) w klimacie gorącym i wilgotnym. W Polsce został stwierdzony w okolicach Nowej Słupii w Górach Świętokrzyskich oraz koło Nowej Rudy w Sudetach. Stanowi główną i bardzo ważną rudę glinu. Lateryt to skała osadowa chemiczna zbudowana z wodorotlenków glinu z dodatkiem wodorotlenków żelaza (goethytu i hematytu), czasem też kwarcu. Barwę ma najczęściej brunatnoczerwoną, czasem czerwoną, brunatną lub żółtą. Posiada strukturę pelitową lub aleurytową. Występuje powszechnie w Afryce i innych obszarach tropikalnych i subtropikalnych. W Polsce występuje sporadycznie jako pozostałość z trzeciorzędowego klimatu. Lateryty, w zależności od składu chemicznego, mogą być rudą glinu, żelaza, niklu, kobaltu i manganu. W krajach strefy ciepłej i gorącej odgrywa bardzo istotną rolę glebotwórczą, z którego powstają laterytowe gleby. Ality, to skały osadowe zbudowane główne z wodorotlenków glinu oraz żelaza. Prawie całkowicie pozbawione krzemionki. Powstają na skutek wietrzenia chemicznego skał w klimacie gorącym. Do alitów należą opisane wyżej boksyt i lateryt.

Zobacz więcej...

Elementy mineralogii, petrografii, geologii historycznej, geomorfologii

skały magmowe głębinowe i wylewne

(Gleboznawstwo leśne), produktami krystalizacji magmy są skały magmowe głębinowe, a zastygania lawy - skały magmowe wylewne. W wyniku powolnej krystalizacji magmy w warunkach wysokiego ciśnienia i wysokiej temperatury w głębi skorupy ziemskiej następuje całkowita krystalizacja magmy i powstanie skał magmowych głębinowych o strukturze pełnokrystalicznej. W niniejszej encyklopedii zaprezentowano przykładowe skały magmowe głębinowe: → granit, → syenit, → dioryt, → gabro i gabro oliwinowe. Zastyganie lawy częściowo już wykrystalizowanej lub nie, prowadzi do powstania skał magmowych wylewnych o strukturze porfirowej lub szklistej. W niniejszej encyklopedii zaprezentowano przykładowe skały magmowe wylewne: → porfir, → trachit, → andezyt, → diabaz, → melafir, → bazalt i bazalt oliwinowy, a także szkliwa wulkaniczne jak pumeks, smołowiec i obsydian. Zwietrzałe skały magmowe stanowią ważny składnik budujący gleby. Przydatność glebotwórcza skał magmowych zależy od zawartości w nich krzemionki (SiO2), która dzieli je na kwaśne (zawierają powyżej 65% SiO2 i są jasne), obojętne (zawierają od 65 do 53% SiO2 i zawierają zbliżoną zawartość minerałów jasnych i ciemnych), zasadowe (zawieraj od 53 do około 40 %SiO2 i są ciemne lub czarne) i ultrazasadowe (zawierają poniżej 40% SiO2 i są czarne). Wraz ze spadkiem zawartości krzemionki, rośnie w skale zawartość innych pierwiastków co czyni je potencjalnie lepszymi glebotwórczo.

Zobacz więcej...
Kontakt

Szybki kontakt