pęcznienie i kurczenie gleb

(Gleboznawstwo leśne), powiększanie objętości gleby nazywane jest pęcznieniem, a zjawisko przeciwne – kurczeniem. Oba procesy są ściśle związane ze zmieniającym się stanem uwilgotnienia gleby. Wzrost uwilgotnienia oznacza pęcznienie, a spadek – kurczenie. Oba zjawiska są związane z obecnością w glebach pęczniejących minerałów ilastych (grupa montmoryllonitu) oraz materii organicznej. Kurczenie się gleb powoduje ich pękanie, co ma wpływ np. na poprawę wchłaniania wody, ale również prowadzi do rozrywania korzeni. Pionowe pęknięcia w glebie prowadzą do powstania szczelin (często głębokich przez kilka poziomów genetycznych) i wpadania w nie materiału z poziomów leżących wyżej, co prowadzi do pogłebiania poziomów, np. próchnicznego. Proces ten prowadzi do powstania poziomu→  vertic i gleb typu → Vertisols. Wysychanie i kurczenie → torfów prowadzi do ich przyspieszonego przekształcenia w → mursz i wtedy wytwarzają się → gleby murszowe.

ŹRÓDŁO (AUTOR)

Gleboznawstwo. 2006. Praca zbiorowa pod red. S. Zawadzkiego. PWRiL. Warszawa. wyd. IV.

Publikacje powiązane tematycznie

Bednarek R., Dziadowiec H., Pokojska U., Prusinkiewicz Z. 2004. Badania ekologiczno-gleboznawcze. PWN Warszawa.
Uggla H., Uggla Z. 1979. Gleboznawstwo leśne. PWRiL. Warszawa.
Gleboznawstwo. 2006. Praca zbiorowa pod red. S. Zawadzkiego. PWRiL. Warszawa. wyd. IV.
Powszechna encyklopedia PWN. Warszawa: PWN, 2010.