sokół wędrowny

(zoologia leśna,ptaki), (łac. Falco peregrinus, ang. Peregrine Falcon) ptak z rodziny Falconidae (sokołowate), rzędu Falconiformes (sokołowe). Długość ciała samca 38-45 cm, samicy 46-51 cm, rozpiętość skrzydeł samca 89-100 cm, samicy 104-113 cm, masa ciała 580-1300 g. Wierzch ciała stalowoszary, spód gęsto prążkowany. Na głowie czarny kaptur z szerokimi wąsami na policzkach. Brak wyraźnego dymorfizmu płciowego (płcie różnią się jedynie wielkością). W Polsce praktycznie wymarł w latach 60. ubiegłego wieku. Podjęte pod koniec XX w. akcje reintrodukcyjne, polegające na wypuszczaniu młodych sokołów wyhodowanych w niewoli oraz poprawa sytuacji w innych krajach zaowocowały pojawieniem się w Polsce ponownie kilkunastu par lęgowych. Spora część z nich gniazduje w dużych miastach (np. Warszawa, Włocławek, Toruń), pozostałe na terenach górskich (Sudety, Tatry, Pieniny). Gniazdo zakłada na skałach lub na budynkach. Przed załamaniem się liczebności znaczna część polskiej populacji związana była z obszarami leśnymi i gniazdowała na drzewach. W okresie V-VI składa 3-4 jaja, które wysiaduje samica na zmianę z samcem przez 29-32 dni. Wyprowadza jeden lęg w roku. W Polsce gatunek – wbrew nazwie – osiadły. Pożywienie: średniej wielkości ptaki. Liczebność w Polsce szacowana na 10-15 par. Gatunek objęty ochroną ścisłą, zakazem fotografowania, filmowania i obserwacji, mogących powodować płoszenie lub niepokojenie oraz ochroną strefową. Strefa ochrony całorocznej obejmuje promień do 200 metrów od gniazda, strefa ochrony okresowej obowiązująca od 1 stycznia do 31 lipca obejmuje promień do 500 metrów od gniazda.

ŹRÓDŁO (AUTOR)

Dariusz Graszka - Petrykowski

Publikacje powiązane tematycznie

Aulak W., Rowiński P. 2010. Tablice biologiczne kręgowców. Wydawnictwo SGGW, Warszawa.
Cramp S. (red.) 1977-1994. The Birds of the Western Palearctic. T. I-IX. Oxford University Press, Oxford
Sikora A. i in. (red.) 2007. Atlas rozmieszczenia ptaków lęgowych Polski 1985-2004. Bogucki Wyd. Nauk., Poznań
Svensson L. 2012. Ptaki. Przewodnik Collinsa. Multico, Warszawa
Tomiałojć L., Stawarczyk S. 2003. Awifauna Polski. Rozmieszczenie, liczebność i zmiany. PTPP „pro Natura”, Wrocław